Home » sport

Tag: sport

wintersport, GIF van schaatser

Op glad ijs: wintersporten met weinig zicht

Geschatte leestijd: 5 minuten

Zie je het al voor je? Een schaatser die zich aan het tuig van zijn geleidehond over het ijs voortbeweegt, of een skiër die met behulp van een taststok de zwarte piste afdaalt? Nee? Goed, dat ligt niet aan jouw vermogen tot inbeelden, de traditionele hulpmiddelen voor visueel beperkten schieten zeer zeker tekort op een gladde, bevroren ondergrond. Dat wil echter niet zeggen dat blinden en slechtzienden niet aan wintersport kunnen doen. In mijn jeugd heb ik zeer regelmatig mogen skiën en schaatsen. Dankzij verschillende stichtingen en mijn eigen school mocht ik meerdere malen proeven van de wintersport en nog steeds ga ik niet snel zo’n ijskoud avontuur uit de weg.

Schaatslessen op kunstijs

Al op jonge leeftijd begon ik met schaatsen. Er werden voor kinderen met een visuele beperking speciale dagen georganiseerd door een stichting, ik weet helaas niet meer welke, waarbij we op ons eigen tempo kennis konden maken met de sport. We kregen dan vaak één op één les van een instructeur, die al zijn tijd, aandacht en geduld aan zijn of haar leerling wijdde. Eerst leerde ik schaatsen aan zo’n rekje dat je voor je uit duwt om niet onderuit te gaan, maar al snel ging ik zonder hulpmiddel over het ijs.

Ook op latere leeftijd, toen ik al op het voortgezet onderwijs zat, werden er speciale schaatsdagen georganiseerd door mijn school. Omdat ik al enige ervaring had ging ik na korte tijd mijn eigen rondjes op de ijsbaan schaatsen. Het voordeel van schaatsen op zo’n baan is dat je niet kunt verdwalen: je kunt maar één kant op en de baan loopt rond, dus je kunt nooit een verkeerde afslag nemen. Het enige waarvoor ik moest oppassen, waren mijn mede-schaatsers die niet mee waren vanuit mijn school. Zij konden in tegenstelling tot mij prima zien, maar zagen niet aan mij dat dit voor mij niet gold. Dat was de reden dat we knalgele hesjes moesten dragen waarop duidelijk stond aangegeven dat we het slecht zagen.

Vorig jaar was er rond deze tijd een kleine ijsbaan vlak bij mijn huidige woonplek. Ik heb toen ook een paar keer geschaatst zonder instructeur, gewoon met vrienden. Inmiddels had ik letterlijk de slag te pakken. Schaatsen verleer je niet zo snel meer, zeker niet als je in je jonge jaren intensief één op één instructie hebt gehad. Of ik bang ben om te vallen? Ach, natuurlijk ga ik wel eens onderuit, maar dit ligt lang niet altijd aan mijn slechte visus. En zo lang de schaatsers om je heen een beetje rekening met je houden komt het meestal wel goed is mijn ervaring.

Schaatsen op natuurijs

Tja, dit is weer een hele andere tak van de wintersport. Als mijn ouders met mijn zussen op het meer vlak bij ons huis gingen schaatsen, deed ik altijd dapper mee en ik hield ze nog bij ook. Toch voelt schaatsen op natuurijs, hoe gaaf het ook is om te doen, een beetje onveilig voor me. Je kunt makkelijker verdwalen als je op open water schaatst, al hielden mijn ouders me natuurlijk goed in de gaten. Daarbij heeft natuurijs genoeg oneffenheden die ik makkelijk over het hoofd kan zien, zeker als er sneeuw op het ijs ligt. Ondanks dat, ga ik graag mee om te schaatsen. Simpelweg omdat ik het heel erg leuk vind. Ik voel me super vrij en wendbaar op mijn schaatsen, zelfs al hebben mijn knieën vaak genoeg een harde ontmoeting met het bevroren wateroppervlak.

Skikamp in Oostenrijk: next-level wintersport

Skiën is voor mij een soortgelijk verhaal. Ik begon als jonkie met speciale één op één skilessen in Snow World, Zoetermeer. Ook dit skiën vond ik heel erg leuk, alleen dat vallen… Natuurlijk, omdat je je over sneeuw voortbeweegt val je zachter, maar het overeind komen duurt door die lange latten een eeuwigheid. Ook het naar boven gaan, we begonnen natuurlijk wel met een kleine heuvel, vergde tijd. Daar tegenover stond dat het van de heuvel af glijden met een behoorlijke vaart, terwijl de ijzige wind door mijn haren woei, een heerlijke beloning voor mijn zwoegen was.

In 2015 ging ik met de bovenbouw van mijn school een week op skikamp. We verbleven in een hostel hoog in de bergen van Oostenrijk. Vaarwel miniheuvels en kunstsneeuw, nu gingen we voor het echie. We begonnen met skiën vanaf het bospad, een vrij makkelijke en niet al te lange route. Daarvoor moesten we wel met de skilift naar boven. Een heuse skilift, waar je heel snel tegenaan moest leunen voordat hij aan je neus voorbij ging. De lift duwde je dan naar boven, dus je moest opletten dat de latten van je ski’s niet over elkaar heen gingen. Voor de mensen die het echt eng vonden werd de lift af en toe stil gezet

Ook het skiën ging hier één op één, er waren genoeg begeleiders mee. Voor degenen die het echt slecht zagen, zoals ik, werd een hulpmiddel gebruikt dat een pilot werd genoemd. Ik hield een soort beugel vast die voor mijn buik werd gehouden. Achter me skiede iemand met goed zicht, die de twee uiteinden van deze beugel vasthield en indien nodig daarmee de richting kon aangeven. Later voelde ik me zeker genoeg om zonder pilot te skiën en aan het eind van de week ging ik de blauwe piste af. Deze vond ik al best eng met van die scherpe bochten. Hier ben ik het vaakst onderuit gegaan en ik vergeet nooit meer dat moment dat de ski’s van mijzelf en mijn begeleider in elkaar gehaakt zaten en we beide niet konden opstaan. We hebben toen flink gelachen en gevloekt.

Wat een heerlijke week was dat. We hebben niet alleen op de ski’s gestaan, we gingen ook wandelen en langlaufen. ’s Middags wachtte dan vaak een heerlijke, hete soep op ons in het hostel. Nee, met de juiste begeleiding en aanpassingen zijn deze wintersporten erg leuk voor mensen met een visuele beperking. En tijdens deze week heeft niemand een ledemaat gebroken, dat kun je bij veel skivakanties met grote groepen zienden niet zeggen, toch?

Foto van Annemarieke en paard Lex bij de para-dressuur clinic van bonscoach Joyce

Para-dressuur, een gevoelssport

Geschatte leestijd: 3 minuten

Het enige dat ik kan en mag besturen

Zeer regelmatig krijg ik te horen: wat knap dat je kunt paardrijden terwijl je blind bent! Dan weet ik nooit zo goed wat ik moet zeggen. Voor mij is het vanzelfsprekend: ik doe het al 15 jaar met veel plezier. Ik heb een aangeboren visuele beperking. Momenteel zie ik nog 0,01%, licht, donker en contouren. Bij paardrijden hoef ik mijn zicht nauwelijks te gebruiken: ik kan voelen wat het paard onder mij doet en welk been hij op welk moment optilt of neerzet. Ik kan het ritme voelen en mee bewegen met het ritme. Een veel voorkomende vraag van instructeurs is ook: voel je het verschil?

Para-dressuur

Het enige lastige is dat ik niet kan zien waar we heen rijden. Dit is van belang bij dressuur, waarbij wordt verwacht dat er rechte lijnen gereden worden op de letter. Vroeger kon ik de letters nog een klein beetje waarnemen, maar tegenwoordig is hier geen sprake meer van. Vorig jaar besefte ik dat ik toch echt hulpmiddelen nodig zal hebben als ik verder wil in de wedstrijdsport. Ik heb mij verdiept in de wereld van de para-dressuur waar ik tot dan nog zeer weinig vanaf wist. Ik kwam te weten dat ik mij kon laten keuren bij een oogarts. Aan de hand van de expertise van de oogarts werd bepaald welke hulpmiddelen ik mag gebruiken tijdens wedstrijden en in welke grade ik ingedeeld zal worden. Dit werd bepaald door NOC*NSF en de Koninklijke Nederlandse Hippysche Sportfederatie. Ik kon snel terecht bij de oogarts van Bartiméus en het traject verliep vlot.

Ik heb, zoals dat heet, een dispensatiepas ontvangen waar op staat dat ik gebruik mag maken van ‘callers’, één of meerdere personen die in de rijbak staan een de letters opnoemen waar ik langs rijd. Zo kan ik horen waar ik ben en waar ik heen ga.

De para-dressuur bestaat uit vijf grades, dit houd in dat de ernst van de beperking bepaald in welke grade je wordt ingedeeld. Grade één is zeer ernstig beperkt en grade vijf lichtbeperkt. De proeven van grade één zijn veel lichter dan die van grade vijf. Tot mijn verbazing werd ik ingedeeld in grade vijf, blindheid wordt dus als lichte beperking gezien.

Hulpmiddelen

Er is een stichting genaamd DVB Foundation, bestaande uit een netwerk van sponsoren die ruiters met een beperking een warm hart toedragen. Zij sponsoren hulpmiddelen en lessen voor ruiters met een beperking, bijvoorbeeld een aangepast zadel. Ik heb tien paardrijlessen gesponsord gekregen van een  gerenomeerd instructeur. Hier ben ik zeer dankbaar voor.

Eigen paard

Na lang sparen heb ik eind 2019 een eigen paard gekocht. Natuurlijk had ik alles geregeld wat bij een eigen paard komt kijken. Een stal waar hij zal komen te staan enzovoort. Ik heb voor een pensionstal gekozen waar de stal uitgemest wordt en de paarden gevoert worden. Niet omdat ik lui ben, maar een stal uitmesten is praktisch niet te doen voor mij. Op de tast mestballen opsporen, nee bedankt!

Het gaat erg goed met mijn paard Lex en met onze samenwerking. In het begin was het erg wennen. Lex had nog nooit een zeer slechtziende op zijn rug gehad. Ik geloof dat paarden wel merken dat er iets aan de hand is, maar hoe of wat is moeilijk te begrijpen voor hen.

Mooiste ervaring

In augustus heb ik deel genomen aan een clinnic die gegeven werd door de Nederlandse bonscoach van de para-dressuur, Joyce Heuitink. Op een prachtige accomodatie hebben Lex en ik een introductieproef gereden. Deze werd beoordeeld door Joyce Heuitink waarna ik nog les kreeg van haar. Dit was een zeer leerzame ervaring. Lex en ik gaan nog veel oefenen en verbeteren. Mijn droom is om met de Nederlandse kampioenschappen mee te doen, maar plezier is het aller belangrijkste. Aan plezier ontbreekt het niet, iedere dag ga ik met een grote smile op mijn gezicht naar Lex toe. Rijdend op Lex ben ik even onbeperkt.

Dit artikel werd geschreven door Annemarieke van Bloois